Różnice

Różnice między wybraną wersją a wersją aktualną.

Odnośnik do tego porównania

dojrzewanie_dziewczyny [2013/10/10 23:02] (aktualna)
Linia 1: Linia 1:
 +====== Anna Lissewska - NASTOLATEK.PL ======
 +
 +**„NASTOLATEK.PL czyli przewodnik po życiu nie tylko dla nastolatków,​ ich rodziców i pedagogów” – artykuł DOJRZEWANIE DZIEWCZYNY
 +**
 +
 +...ma miejsce zwykle pomiędzy 10. a 16. rokiem życia.
 +
 +Dojrzewanie płciowe w skrócie:
 +
 +    * następuje niewielka zmiana zapachu potu
 +    * biodra stają się szersze
 +    * pojawia się owłosienie wokół genitaliów
 +    * pojawiają się włosy pod pachami
 +    * brodawki stają się ciemniejsze
 +    * piersi stają się większe i pełniejsze
 +    * trójkąt łonowy wypełnia się owłosieniem
 +    * rozpoczyna się miesiączkowanie ​
 +
 +
 +Ogólniej:
 +
 +Około 10.-12. roku życia u dziewczyny można zaobserwować gwałtowny skok wzrostu. Zaczynają zmieniać się proporcje twarzy i ciała: rozrasta się miednica, zmniejsza obwód talii, zwiększają gruczoły piersiowe. Z powodu rozrastających się kości policzkowych,​ łuków brwiowych, nosa oraz uszu twarz traci swój dziecięcy wyraz. Zewnętrzne narządy płciowe zwiększają się, w określonych miejscach ciała pojawiają się włosy. W organizmie zachodzą bardzo intensywne zmiany - pod wpływem hormonów żeńskich jajniki rozpoczynają produkcję komórek rozrodczych. Zmiany hormonalne odbijają się również na wyglądzie skóry i włosów - zbyt intensywna działalność gruczołów łojowych może spowodować trądzik młodzieńczy. Często zmienia się też usposobienie,​ mogą pojawić się kłopoty z utrzymaniem równowagi emocjonalnej. Okres dojrzewania płciowego można uznać za zakończony,​ gdy jajniki regularnie produkują komórki jajowe, co objawia się systematycznymi miesiączkami (około 12.-14. roku życia). Pomimo możliwości zajścia w ciążę i pojawienia się popędu płciowego, organizm dziewczyny nie jest jeszcze przygotowany fizycznie, a przede wszystkim psychicznie do donoszenia ciąży i urodzenia dziecka. Pełna dojrzałość psychiczna oraz społeczna przypada mniej więcej 20. rok życia.
 +
 +Ważne terminy:
 +
 +Miesiączka
 +
 +Występowanie w regularnych odstępach powtarzalnych zmian na obszarze narządów rodnych kobiety i towarzyszących im zmian w całym organizmie. Efektem przemian zachodzących w błonie śluzowej macicy pod wpływem hormonów jajnika jest krwawienie miesięczne,​ zwane miesiączką,​ menstruacją lub też popularnie okresem, dawniej używane było również określenie period.
 +
 +Cykl ten jest sterowany przez układ podwzgórzowo - przysadkowy w powiązaniu z korą mózgową i innymi gruczołami dokrewnymi. Podwzgórze reguluje wydzielanie przez przysadkę dwóch hormonów - gonadotropin:​ FSH (folikulostymuliny) oraz LH (hormonu lutenizującego). Pod wpływem FSH w jajniku dochodzi w ciągu 14 dni do wzrostu i dojrzewania pęcherzyka Graafa. Błona śluzowa macicy reaguje na estrogen poprzez stopniowe powiększanie swojej grubości, jest to tzw. faza wzrostowa. W tym samym czasie podstawowa temperatura ciała jest niższa. Hormon LH przeistacza zrąb pękającego w tym czasie pęcherzyka Graafa (z pęcherzyków Graafa zbudowane są jajniki), z którego wcześniej została wydalona komórka jajowa (proces ten określany jest terminem jajeczkowania),​ w gruczoł wewnętrznego wydzielania,​ tzw. ciałko żółte. Ciałko żółte wydziela hormon - progesteron,​ którego poziom narasta mniej więcej od 14. do 20. dnia cyklu. Pod wpływem tego hormonu w błonie śluzowej macicy zachodzą istotne zmiany: wzrost, pomnożenie się i rozrost gruczołów - jest to tzw. faza wydzielnicza (inaczej lutealna). Reakcją na progesteron jest podwyższenie temperatury ciała o około 0,5 stopnia., aż do 28. dnia cyklu.
 +
 +Jeżeli w trakcie owulacji (jajeczkowania) nie nastąpi zapłodnienie to rozpulchniona błona śluzowa macicy ulega złuszczeniu. Objawia się to krwawieniem - miesiączką. Równocześnie ze złuszczeniem następuje odnowa błony śluzowej macicy. Początek nowego cyklu miesiączkowego liczy się od pierwszego dnia wystąpienia krwawienia.
 +
 +Pierwsza w życiu miesiączka nosi nazwę menarche, powinna wystąpić między 12. a 16. rokiem życia, ostatnia to menopauza występująca po 45. roku życia. Przyczyny braku (stałego lub okresowego) miesiączki mogą być fizjologiczne (np. przed dojrzewaniem,​ w czasie ciąży, połogu), rozwojowe (np. niedorozwój jajników, zaburzenia hormonalne, choroby narządów rodnych, stres itp.). Mogą też występować zaburzenia wiążące się z intensywnością,​ długością i częstotliwością krwawień. Za normę uznaje się krwawienia występujące w miarę regularne, co 24 do 35 dni, trwające do 6 dób.
 +
 +To były informacje z Encyklopedii seksu pod red. Lwa Starowicza.
 +Poniżej tekst z prasy młodzieżowej:​
 +
 +"Co się dzieje z dziewczyną w okresie dojrzewania między 10 a 18 rokiem życia?"​
 +
 +    * Zaczynasz obserwować u siebie zmiany, czasem są one tak nagłe, że możesz zacząć się niepokoić. Są one jednak normalne w tym wieku:
 +    * Pojawiają się pierwsze włosy pod pachami i na wzgórku łonowym
 +    * Stajesz się coraz wyższa, rośniesz kilka czy nawet kilkanaście centymetrów.
 +    * Zaczynają rosnąć piersi, brodawki sutka stają się wydatniejsze i zabarwiają się pigmentem. Zarysowuje się talia.
 +    * Rozwój gruczołów potowych powoduje, że zwiększa się wydzielanie potu pod pachami.
 +    * Na jakiś czas przed miesiączką z pochwy zaczyna wydobywać się przezroczysta wydzielina.
 +    * Pojawia się pierwsza miesiączka (zazwyczaj pomiędzy jedenastym a czternastym rokiem życia). Ta pierwsza miesiączka nazywa się menarche. Odtąd musisz się przygotować na comiesięczne krwawienia, w czasie pomiędzy miesiączkami na bieliźnie możesz obserwować także przeźroczysty,​ bezzapachowy płyn. Jest to normalne zjawisko, jeśli będzie Ci to przeszkadzać,​ możesz użyć wkładek higienicznych,​ aby mieć suchą bieliznę. Pamiętaj o szczególnej potrzebie zachowania higieny podczas miesiączki - codziennym podmywaniu się, częstej zmianie podpasek i tamponów.
 +    * Przez około dwa lata po menarche jest zupełnie naturalnym, że miesiączka jest bardzo nieregularna:​ kolejne krwawienia mogą pojawiać się w odstępie kilku miesięcy. Natomiast obfite i bolesne miesiączki,​ szczególnie te pierwsze, bezwzględnie wymagają wizyty u lekarza.
 +    * Zapisuj w kalendarzyku termin ostatniej miesiączki. Można wtedy łatwo kontrolować,​ czy wszystko jest w porządku - np. czy okres się nie spóźnia. O taką informację zwykle też pyta lekarz ginekolog podczas każdej wizyty. Zapyta też kiedy pojawiło się pierwsze krwawienie. ​
 +
 +Więcej na ten temat znajdziesz pod [[:​DOJRZEWANIE PŁCIOWE - FIZJOLOGIA I CIAŁO]].